Τι είναι τα μικρόβια;

Ένα μικρόβιο, ή “μικροσκοπικός οργανισμός”, είναι ένα ζωντανό πράγμα που είναι πολύ μικρό για να το δεις με γυμνό μάτι. Πρέπει να χρησιμοποιήσουμε ένα μικροσκόπιο για να τα δούμε.

Ο όρος είναι πολύ γενικός. Χρησιμοποιείται για να περιγράψει πολλούς διαφορετικούς τύπους μορφών ζωής, με εντελώς διαφορετικά μεγέθη και χαρακτηριστικά όπως τα Βακτήρια, τα Αρχαία, τους Μύκητες, τα Πρώτιστα, τους Ιούς και άλλα μικροσκοπικά ζώα.

Το ανθρώπινο σώμα φιλοξενεί μικροοργανισμούς από όλες αυτές τις κατηγορίες. Κάποια μικροσκοπικά φυτά θεωρούνται επίσης μικρόβια, αν και γενικά δεν ζουν στο ανθρώπινο σώμα.

Βακτήρια

Τα βακτήρια είναι μικροσκοπικοί, μονοκύτταροι οργανισμοί που δεν έχουν πυρήνα και το κυτταρικό τους τοίχωμα αποτελείται από πεπτιδογλυκάνη. Τα βακτήρια είναι οι άμεσοι απόγονοι των πρώτων οργανισμών που ζούσαν στη Γη, με απολιθώματα ηλικίας περίπου 3,5 δισεκατομμυρίων ετών.

 

Τα περισσότερα βακτήρια είναι πολύ μικρότερα από τα κύτταρα μας, αν και μερικά είναι πολύ μεγαλύτερα και μερικά είναι τόσο μικρά όσο οι ιοί. Συνήθως δεν έχουν οργανίδια (π.χ. πυρήνας, μιτοχόνδρια, ενδοπλασματικό δίκτυο), αλλά έχουν εξωτερική μεμβράνη. Τα περισσότερα βακτήρια περιβάλλονται επίσης από τουλάχιστον ένα στρώμα κυτταρικού τοιχώματος. Τα βακτήρια είναι μια τεράστια και ποικίλη ομάδα. Τα μέλη του έχουν πολλά σχήματα, μεγέθη και λειτουργίες και ζουν σχεδόν σε κάθε περιβάλλον του πλανήτη.

Αρχαία

Τα Αρχαία είναι μικροσκοπικοί, μονοκύτταροι οργανισμοί που δεν έχουν πυρήνα και η εξωτερική τους μεμβράνη περιέχει μοναδικά λιπίδια. Τα αρχαία μπορεί να μοιάζουν πολύ με τα βακτήρια: μπορούν να έχουν το ίδιο μέγεθος και σχήμα, το γενετικό τους υλικό σχηματίζει κύκλο, στερούνται οργανίδια και ζουν σε παρόμοια περιβάλλοντα. Αλλά βιοχημικά, τα Αρχαία είναι τόσο διαφορετικά από τα βακτήρια όπως είναι από εμάς.

Τα Αρχαία περιβάλλονται από μια μεμβράνη που αποτελείται από ένα είδος λιπιδίου που δεν βρίσκεται σε κανένα άλλο οργανισμό. Τα περισσότερα Αρχαία έχουν επίσης κυτταρικό τοίχωμα, αλλά τα δικά τους είναι πολύ διαφορετικά από το κυτταρικό τοίχωμα των πεπτιδογλυκανών των βακτηρίων. Τα Αρχαία είναι καλύτερα γνωστά στο ότι ζουν σε ακραία περιβάλλοντα, αλλά ζουν και σε μη ακραία περιβάλλοντα, συμπεριλαμβανομένου του ανθρώπινου εντέρου και του δέρματος.

 

Μύκητες

Οι μύκητες είναι μονοκύτταροι ή πολυκύτταροι οργανισμοί με πυρήνες και με κυτταρικά τοιχώματα σχηματισμένα από χιτίνη. Έχουν επίσης οργανίδια, συμπεριλαμβανομένων των μιτοχονδρίων. Σε αντίθεση με τα φυτά, οι μύκητες δεν μπορούν να σχηματίσουν το δικό τους φαγητό.

Οι γνωστοί μύκητες περιλαμβάνουν τις ζύμες, οι μούχλες και τα μανιτάρια. Οι ζύμες ζουν ως μικρά, μεμονωμένα κύτταρα, στο μέγεθος των βακτηρίων και των κυττάρων μας. Οι μούχλες και τα μανιτάρια είναι στην πραγματικότητα τα καρποφόρα σώματα των μυκήτων που ζουν ως μικροσκοπικές ίνες.

Οι μύκητες είναι σημαντικοί αποσυνθέτες στα περισσότερα οικοσυστήματα. Τα μακρά ινώδη κύτταρα τους μπορούν να διεισδύσουν σε φυτά και ζώα, να τα διασπάσουν και να εξάγουν θρεπτικά συστατικά. Αρκετά είδη μυκήτων, κυρίως ζυμών, ζουν ακίνδυνα στο ανθρώπινο σώμα.

Πρώτιστα

Τα Πρώτιστα είναι είναι μονοκύτταροι ή πολυκυτταρικοί, μικροσκοπικοί οργανισμοί με πυρήνες κυττάρων και τα οποία δεν είναι φυτά, ζώα ή μύκητες. Τα πολυκυτταρικά Πρώτιστα ζουν ως αποικίες, χωρίς εξειδίκευση. Τα Πρώτιστα είναι μια κατηγορία που δεν ταιριάζει σε άλλες ομάδες, και οι ταξινομιστές την αναδιοργανώνουν συνεχώς.

Επειδή τα Πρώτιστα ορίζονται περισσότερο από αυτά που δεν έχουν από το τι κάνουν, είναι μια πολύ διαφορετική ομάδα. Μερικοί δημιουργούν το δικό τους φαγητό χρησιμοποιώντας χλωροπλάστες, αλλά τα περισσότερα δεν το κάνουν.  Έχουν πολλούς τρόπους να μετακινούνται γύρω, όπως επίσης έχουν πολλαπλούς τρόπους αναπαραγωγής, και μερικά έχουν πολύ σύνθετους κύκλους ζωής.

Αρκετά παρασιτικά Πρώτιστα μπορούν να προκαλέσουν θανάσιμες ασθένειες, όπως η ελονοσία, και η αμοιβαδική δυσεντερία. Αλλά το ανθρώπινο σώμα φιλοξενεί επίσης ευεργετικά και ουδέτερα Πρώτιστα.

Ιοί

Οι ιοί είναι μικροσκοπικά σωματίδια σχηματισμένα από νουκλεϊκά οξέα, πρωτεΐνες και μερικές φορές λιπίδια. Οι ιοί δεν μπορούν να αναπαραχθούν μόνοι τους. Αντ ‘αυτού, αναπαράγονται με μόλυνση άλλων κυττάρων και την κατάληψη των κυψελοειδών μηχανισμών του ξενιστή τους.

Οι ιοί είναι εξειδικευμένοι για να μολύνουν έναν συγκεκριμένο ξενιστή και συχνά έναν συγκεκριμένο τύπο κυττάρων εντός αυτού του ξενιστή. Ο HIV, για παράδειγμα, μολύνει ένα συγκεκριμένο είδος ανοσοκυττάρου στα πρωτεύοντα. Άλλοι ιοί μολύνουν τα φυτά, τα ζώα, τα βακτήρια ή τα Αρχαία.

Δεδομένου ότι η ικανότητα αναπαραγωγής αναφέρεται συχνά ως απαίτηση για τη ζωή, ορισμένοι θεωρούν τους ιούς ως μη ζωντανούς. Ανεξάρτητα, οι ιοί αποτελούν σημαντικό μέρος όλων των οικοσυστημάτων, συμπεριλαμβανομένου του ανθρώπινου σώματος.

Στο σώμα μας, οι ιοί μολύνουν όχι μόνο τα κύτταρα μας, αλλά και άλλα μικρόβια που ζουν στο σώμα μας. Οι ιοί που μολύνουν τα βακτήρια ονομάζονται βακτηριοφάγοι (bacteriophage). Οι ιοί που μολύνουν τα Αρχαία έρχονται σε ασυνήθιστα σχήματα: μερικά έχουν δύο ουρές, άλλα έχουν σχήμα μπουκαλιών ή λουλουδιών.

Μικροσκοπικά ζώα

Τα μικροσκοπικά ζώα επίσης κατηγοριοποιούνται ως μικρόβια και είναι πολυκύτταρα, με διαφορετικούς τύπους κυττάρων που εκτελούν εξειδικευμένες λειτουργίες. Τα κύτταρα τους έχουν μεμβρανοειδές διαμερίσματα, συμπεριλαμβανομένων των πυρήνων. Ευέλικτες μεμβράνες περικλείουν κάθε κύτταρο, αλλά τα ζωικά κύτταρα δεν έχουν άκαμπτα κυτταρικά τοιχώματα. Σε αντίθεση με τα φυτά, δεν μπορούν να φτιάξουν τη δική τους τροφή. Τα μικροσκοπικά ζώα περιλαμβάνουν ως επί το πλείστον αρθρόποδα, οστρακόδερμα και τροχοζώα.

Τα ακάρεα είναι ένας τύπος μικροσκοπικού ζώου που μπορεί να ζει στο σώμα μας. Αυτά τα μικροσκοπικά ζώα που μοιάζουν με αράχνες, ζουν σε στενούς χώρους, συμπεριλαμβανομένων των θυλάκων των τριχών. Οι περισσότεροι από εμάς τα έχουν και δεν το γνωρίζουν καν.

Μικροσκοπικά φυτά

Η κατηγορία μικρόβιο περιλαμβάνει μικροσκοπικά φυτά. α περισσότερα μικροσκοπικά φυτά καταμετρούνται μεταξύ των «πράσινων φυκών» (ένας γενικός όρος) και ζουν ως μεμονωμένα κύτταρα (μερικές φορές με μαστίγια) ή μακριές ίνες. Τα φυτικά κύτταρα έχουν μεμβρανοειδές διαμερίσματα και περιβάλλονται από εξωτερική μεμβράνη και κυτταρικό τοίχωμα από κυτταρίνη και έχουν χλωροπλάστες για να φτιάχνουν τη δική τους τροφή.

Τα μικροσκοπικά φυτά γενικά δεν ζουν μέσα ή πάνω στο ανθρώπινο σώμα, αλλά είναι πολύ σημαντικές πηγές τροφίμων για τα ζώα τόσο στα γλυκά ύδατα όσο και στα θαλάσσια οικοσυστήματα. Επίσης απελευθερώνουν οξυγόνο, το οποίο είναι απαραίτητο για τη ζωή των ζώων.

Παραπομπές

Το υλικό παρείχε το Genetic Science Learning Center

ΑΝΔΡΕΑΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ

Παιδί της επιστήμης και της τεχνολογίας, παρέα με ένα γάτο κοιτάζει το σύμπαν και θέτει ερωτήσεις

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *